10 veelgestelde vragen over het werken als zzp’er in de zorg

1. Wanneer ben je zzp’er?

Je bent zzp’er als je kiest voor het zelfstandig ondernemerschap. Dit begint met de inschrijving bij de Kamer van Koophandel, waarmee je jezelf vestigt als zelfstandig ondernemer. Hierbij heb je de keuze uit verschillende rechtsvormen, de meest voorkomende rechtsvorm is die van zzp’er (eenmanszaak). Zzp staat voor ‘zelfstandige zonder personeel’. 

Om jezelf als zelfstandige te vestigen, moet je bij de belastingdienst geregistreerd zijn. Je bent óf verplicht vrijgesteld van btw óf niet. In het algemeen geldt dat zzp’ers die BIG-geregistreerd zijn vrijgesteld zijn van btw. Wanneer je twijfelt of je wel of niet btw-plichtig bent, kun je dat bij de belastingdienst navragen. Of lees ons blog met meer informatie over het betalen van btw. 

2. Wat verdient een zzp’er netto?

Een voordeel van het werken als zzp’er is dat je zelf je uurtarief kunt bepalen en je vaak een hoger netto inkomen hebt dan wanneer je werkt in vaste dienst. Het is goed om je bewust te zijn dat je alleen inkomsten ontvangt als je werkt. Je hebt hierdoor niet de stabiliteit die een baan in loondienst biedt en dit brengt dus wel wat risico met zich mee. 

Als zzp’er ligt je uurtarief hoger dan bij een normaal uurloon in een dienstverband. Hoe hoog jouw uurtarief is, is afhankelijk van je specialisatie en omstandigheden van je opdracht. Meestal is het netto-inkomen van een zzp’er in vergelijking met een volledig dienstverband in loondienst snel al tweemaal zo hoog. Dit komt omdat je gebruik mag maken van fiscale kortingen die jouw belastingen verlagen. 

Je kunt een deel van je netto-inkomen gebruiken voor verzekeringen zoals een arbeidsongeschiktheidsverzekering, maar ook een deel reserveren voor je pensioen. Als zzp’er moet je dit namelijk zelf regelen. Jij bepaalt zelf hoe hoog je winst uit je onderneming wordt en hoeveel ‘salaris’ je per maand aan jezelf uitkeert. Hierbij kun je ook rekening houden met perioden dat je geen werk hebt en dus een reserve nodig hebt, bijvoorbeeld als je op vakantie wilt gaan of je (tijdelijk) geen opdracht hebt. 

4. Hoe werkt bijtelling?

Wanneer je als zzp’er vaak een auto gebruikt om naar opdrachten of zakelijke afspraken te reizen en je deze auto ook gebruikt voor privéritten, moet je bijtelling betalen. De belastingdienst ziet dit namelijk als een soort inkomen en dit wordt opgeteld bij je winst. De bijtelling telt alleen als je meer dan 500 kilometer privé rijdt met jouw auto. Het is daarom verstandig om een rittenadministratie bij te houden, zodat je kunt bepalen of je meer of minder rijdt dan 500 kilometer per jaar. 

Hoe werkt de bijtelling voor zzp’ers? Voor het berekenen van de bijtelling wordt naar de volgende punten gekeken: 

• De energieklasse van de auto (CO2-uitstoot);
• De cataloguswaarde van de auto;
• Het jaarinkomen en de belastingschijf.

Het rijden van een elektrische auto kan ook nog verschil maken in de bijtelling. Zorg ervoor dat je goed geïnformeerd bent, zodat je een keuze kunt maken die past bij jouw behoeften. 

5. Welke verzekeringen heb ik nodig als zzp’er?

Als zzp’er kun je kiezen voor verschillende verzekeringen. Wij adviseren om je goed te laten informeren, bijvoorbeeld door de VvAA. Dit is een Nederlandse vereniging die medici, paramedici en verpleegkundigen bijstaat met onder andere financieel, bedrijfskundig en juridisch advies en verzekeringen. Een aantal verzekeringen waar je uit kunt kiezen zijn onder andere: 

• Beroeps- en bedrijfsaansprakelijkheidsverzekering;
• Verzuimverzekering (ofwel AOV / Arbeids Ongeschiktheids Verzekering);
• Een rechtsbijstandverzekering.

Het is belangrijk om zelf een goede inschatting te maken van welke risico’s je loopt en welke verzekeringen er nodig zijn. 

6. Wat kost een aansprakelijkheidsverzekering?

Er zijn twee aansprakelijkheidsverzekeringen waar je als zzp’er uit kunt kiezen. Hoeveel deze verzekeringen kosten is afhankelijk van je keuze van de verzekeraar en de premie. 

• Beroepsaansprakelijkheidsverzekering. Deze verzekering dekt financiële schade die je veroorzaakt bij een opdrachtgever. Bijvoorbeeld als er verkeerde medische handelingen kunnen plaatsvinden zoals het toedienen van de verkeerde medicijnen of een verkeerde dosering. Of omdat er een advies gegeven wordt dat verkeerd kan zijn, waardoor iemand (patiënt of een ander zorgverlener) financieel nadeel oploopt: bijvoorbeeld bij een verkeerde of onjuist vastgelegde indicatiestelling. Vanuit TMI adviseren wij deze verzekering af te sluiten, zodat je hierin goed verzekerd bent.
• Bedrijfsaansprakelijkheidsverzekering. Bedrijfsaansprakelijkheid ontstaat als je (onopzettelijk) schade toebrengt aan een persoon of aan spullen van iemand anders. Dat kan bijvoorbeeld de vaas zijn die je tijdens je werk als thuishulp omstoot bij het stofzuigen, maar ook iemand die zijn of haar nek breekt over jouw tas. Vaak heb je privé al een aansprakelijkheidsverzekering, maar deze keert alleen uit bij schade die is ontstaan in privésituaties. Als je tijdens je werk als zorgprofessional schade maakt, is een aparte verzekering zoals de bedrijfsaansprakelijkheidsverzekering, noodzakelijk.

7. Wat kost een arbeidsongeschiktheidsverzekering als zzp’er?

Mogelijk komt er een wetsvoorstel dat een basisverzekering voor arbeidsongeschiktheid verplicht stelt voor zelfstandigen. Als het wetsvoorstel wordt doorgezet, kan het nog jaren duren voordat deze geïmplementeerd wordt. Tot die tijd is het als zzp’er alsnog verstandig om je te verzekeren tegen arbeidsongeschiktheid. Het kan namelijk gebeuren dat je ziek wordt en (tijdelijk) niet kunt werken. Met een arbeidsongeschiktheidsverzekering ontvang je een uitkering over de periode van arbeidsongeschiktheid tot aan je pensioenleeftijd. Bij de start van een arbeidsongeschiktheidsverzekering doorloop je een aantal stappen en zal ook gevraagd worden naar jouw medische geschiedenis. Op basis hiervan is er ook een kans dat je wordt afgewezen. Wij raden daarom aan je goed in te lezen, het liefste al voordat je gaat starten als zzp’er. Er zijn namelijk twee vangnetten waarbij iedereen wordt geaccepteerd, maar deze hebben beide een harde deadline: 

• De vrijwillige Ziektewet en/of vrijwillige WIA bij het UWV kun je aanvragen tot uiterlijk 13 weken na einde loondienst of WW/Ziektewet/WIA-uitkering;
• Het verzekeraarsvangnet kun je aanvragen binnen 15 maanden na einde loondienst/start als ondernemer.

Naast een arbeidsongeschiktheidsverzekering kun je ook kiezen voor een schenkkring. In een schenkkring zitten verschillende zzp’ers die samen een buffer opbouwen. Indien iemand uit de schenkkring arbeidsongeschikt wordt, krijgt deze een uitkering uit de buffer. Deze uitkering heeft vaak een maximale periode van twee jaar. 

Zowel AOV als schenkkringen zijn er in vele soorten en maten. De verschillen in dekking en kosten zijn groot. Zorg er daarom voor dat je totaaloverzicht van (bijna) alle aanbieders hebt. Veel adviseurs verstrekken zo’n eerste indicatie vrijblijvend en dus gratis. 

9. Hoeveel opdrachtgevers heb ik nodig als zzp’er?

De belastingdienst stelt bepaalde eisen aan het ondernemerschap, waaronder het hebben van meerdere opdrachtgevers. Ook hierbij geldt dat vanaf 2025 strengere regelgeving komt voor zzp’ers. Hoe deze regels er precies uit komen te zien, is nog niet bekend. Het Fiscaal kader ZZP zorg dat eerder dit jaar in had moeten gaan, bevatte regels over opdrachtgevers. Zzp’ers in de zorg zouden vanaf 2024 hooguit zeven maanden binnen dezelfde opdracht mogen werken en maximaal 28 uur per week voor dezelfde opdrachtgever arbeid mogen verrichten. Ook zou een zzp’er niet meer dan 70% van diens inkomen bij dezelfde opdrachtgever mogen verdienen. Of dit de nieuwe regels gaan worden, is nog niet bekend. 

Op dit moment is er nog geen formeel minimum, maar de verwachting is wel dat je gemiddeld minimaal drie opdrachtgevers per jaar hebt en tot maximaal 70% van de tijd als zzp’er bij één opdrachtgever werkt. Het is niet de bedoeling dat je voornamelijk bij één opdrachtgever werkt en daarnaast een paar keer per jaar een losse dienst draait bij een andere, omdat dit dan een verkapt dienstverband is. 

Aan hoelang je als zzp’er mag werken voor een opdrachtgever zitten nu ook nog geen restricties. Zolang jij voldoet aan de eis van het hebben van meerdere opdrachtgevers, kun je voor een langere periode werken bij een opdrachtgever. Houd ons blog in de gaten voor de laatste updates over de zzp regelgeving vanaf 2025. 

10. Welke fiscale aftrekposten heb je als zzp’er?

Voor een startende zzp’er zijn er belangrijke belastingaftrekposten die de belastbare winst verlagen en dus ook de uiteindelijke belastingheffing. Dit betekent dat je bepaalde kosten mag aftrekken van je winst waarover je belasting moet betalen, waardoor je aan het einde van het jaar minder belasting hoeft te betalen. 

Hieronder staan de belangrijkste fiscale aftrekposten en andere voordelen voor jou als zzp’er. 

• Zelfstandigenaftrek;
• Startersaftrek;
• MKB-winstvrijstelling;
• Willekeurig afschrijven;
• Kleinschaligheidsinvesteringsaftrek;
• Zakelijke kosten.

Je kunt je boekhouder of adviseur vragen naar meer informatie over welke kosten aftrekbaar zijn als zzp’er. Voorbeelden zijn: werkkleding, congressen, seminars of bijscholingen.